Ho gà – Dấu hiệu nhận biết và cách điều trị kịp thời

Theo Tổ chức Y tế thế giới WHO, hàng năm có khoảng 30 – 50 triệu ca mắc ho gà. Trong số đó trẻ em là bệnh nhân chiếm tỉ lệ cao nhất. Vậy ho gà là bệnh gì, dấu hiệu nhận biết và cách điều trị bệnh ho gà ra sao?  Bài viết dưới đây sẽ giúp bạn tìm hiểu đầy đủ thông tin về bệnh ho gà. Từ đó có thể chủ động phòng tránh và chữa trị kịp thời, nếu không may mắc phải căn bệnh này.

Hàng năm có khoảng 30 - 50 triệu ca mắc ho gà
Hàng năm có khoảng 30 – 50 triệu ca mắc ho gà

1. Nguyên nhân gây bệnh ho gà 

Ho gà là bệnh truyền nhiễm do vi khuẩn Bordetella pertussis xâm nhập vào đường hô hấp gây nên. Đây là căn bệnh có khả năng lây lan nhanh qua đường hô hấp, thông qua các giọt nước bọt trong không khí khi hắt hơi, ho; hoặc lây qua tiếp xúc với dịch tiết ở họng và niêm mạc mũi của người bệnh như nước bọt, đờm. Do vậy bệnh đặc biệt rất dễ lây lan ở trẻ em.

Vi khuẩn Bordetella pertussis xâm nhập
Vi khuẩn Bordetella pertussis xâm nhập

Bệnh ho gà có thể xảy ra ở mọi lứa tuổi, nhưng trẻ em dưới 1 tuổi có nguy cơ mắc cao nhất. Các số liệu thống kê cho thấy có hơn 90% các ca mắc bệnh là trẻ nhỏ dưới 1 tuổi chưa được tiêm vaccine, hoặc chưa tiêm đủ 3 mũi cơ bản. trẻ càng nhỏ mắc bệnh càng nguy hiểm, nên ho gà ở trẻ sơ sinh là một trong những căn bệnh đáng báo động nhất. 

2. Các biểu hiện của ho gà 

Theo Cục Y tế dự phòng Việt Nam, biểu hiện bệnh ho gà sẽ phụ thuộc vào từng giai đoạn bệnh. Bao gồm: 

2.1 Giai đoạn ủ bệnh:

Kéo dài khoảng 6 – 20 ngày, trong đó phổ biến nhất thường khoảng 9 – 10 ngày. Thời kỳ này không có bất kỳ triệu chứng nào. 

2.2 Giai đoạn viêm long đường hô hấp:

Giai đoạn này kéo dài 1 – 2 tuần với các triệu chứng tương tự như viêm đường hô hấp trên, gồm: sốt nhẹ, ho, hắt hơi, chảy nước mũi. 

2.3 Giai đoạn khởi phát:

Kéo dài 1 – 6 tuần, thậm chí một số trường hợp có thể kéo dài trên 10 tuần. Triệu chứng ho gà ở giai đoạn này gồm: 

  • Ho: Trẻ ho thành cơn, mỗi cơn khoảng 15 – 20 tiếng ho liên tiếp. Những cơn ho dữ dội ở trẻ đôi lúc có thể khiến trẻ ngừng thở do thiếu oxy, mặt mũi tím tái, mắt đỏ, tĩnh mạch cổ nổi rõ, chảy nước mắt nước mũi. Trong 2 tuần đầu, trẻ có thể ho 15 cơn/ngày, sau đó giảm dần. 
  • Thở rít: Ở cuối cơn ho hoặc xen kẽ giữa các cơn ho, trẻ có thể bị thở rít nghe như tiếng gà rít. 
  • Khạc đờm: Trẻ bị ho ra đờm có màu trắng trong, chất đờm này có chứa nhiều vi khuẩn ho gà, nếu dính phải người khác có thể lây bệnh. 
trieu-chung-ho-ga
Triệu chứng ho gà xảy ra ở trẻ em

2.4 Giai đoạn hồi phục:

Kéo dài khoảng 2 – 3 tuần, các biểu hiện ho gà lúc này đã thuyên giảm. Bệnh nhân hạ sốt, cơn ho ít dần nhưng vài tháng sau đó có thể tái phát bệnh, gây ra viêm phổi. 

Đối với người lớn và trẻ vị thành niên mắc bệnh, các triệu chứng thường nhẹ hơn, ít ho hoặc không có triệu chứng. Bệnh thường khỏi sau khoảng 7 ngày. 

3. Biến chứng của bệnh ho gà 

Bệnh ho gà ở trẻ em nếu không được điều trị kịp thời có thể gây ra các biến chứng gồm: 

  • Viêm phế quản, viêm phổi do bội nhiễm. 
  • Những cơn ho kéo dài dẫn đến thiếu oxy, khiến trẻ ngừng thở nên nguy cơ tử vong cao, đặc biệt đối với trẻ dưới 1 tuổi. 
  • Sa trực tràng, thoát vị ruột, lồng ruột do ho quá nhiều. 
  • Nguy cơ vỡ phế nang, tràn khí màng phổi, tràn khí trung thất. 
  • Viêm não, xuất huyết kết mạc. 

4. Cách điều trị bệnh ho gà 

4.1. Điều trị ho gà ở trẻ em 

Đối với trẻ dưới 6 tháng tuổi, cần điều trị ngay khi thấy những dấu hiệu đầu tiên của bệnh ho gà như sốt nhẹ, hắt hơi sổ mũi… (trước giai đoạn viêm long đường hô hấp). Trong trường hợp các bé xuất hiện những cơn co giật, cần cho trẻ dùng các loại thuốc chống co giật như phenobarbital, seduxen…. 

Ngoài ra, ở thời điểm này những cơn ho có thể khiến trẻ bị nôn. Do đó, cha mẹ cần chú ý bổ sung đủ chất dinh dưỡng cho bé. 

4.2. Điều trị ho gà ở trẻ vị thành niên và người lớn 

Như đã nói ở trên, hai đối tượng người lớn và trẻ vị thành niên khi mắc ho gà chỉ xuất hiện vài cơn ho, thường không xuất hiện bất kỳ triệu chứng nào. Do vậy, những đối tượng này có thể sử dụng thuốc ho bổ phế Bảo Thanh để điều trị dứt điểm các cơn ho.

thuoc-ho-bo-phe-bao-thanh
Thuốc Ho Bổ Phế Bảo Thanh – Giảm Ho Và Bổ Phế

Thành phần của thuốc ho bổ phế Bảo Thanh gồm các dược liệu quý có tác dụng trị ho hiệu quả như Xuyên bối mẫu, Tỳ bà diệp, Sa Sâm, Phục Linh, Cát cánh….lại được gia thêm các vị thuốc như ô mai, vỏ quýt, mật ong được sử dụng phổ biến trong dân gian. Sản phẩm không chỉ hỗ trợ trị dứt điểm các cơn ho, mà còn giúp bổ phế và tăng cường sức đề kháng. 

Trong đó, nổi bật nhất là dược liệu Xuyên bối mẫu – vị thuốc đầu bảng trị ho, được ví “quý như bảo bối”. Xuyên bối mẫu giữ vai trò quân dược (vị thuốc chủ chốt nhất trong bài thuốc), có thể chữa trị cả những chứng ho khó trị như ho gà, ho ra máu, ho lao, các trường hợp phế ung, phế suy….

4. Cách phòng bệnh ho gà 

4.1. Tiêm vaccine phòng ho gà 

Tiêm vaccine là cách tốt nhất để phòng bệnh ho gà
Tiêm vaccine là cách tốt nhất để phòng bệnh ho gà

Tiêm vaccine là cách tốt nhất để phòng bệnh ho gà cho cả trẻ sơ sinh, trẻ em, thanh thiếu niên và người lớn. Tại Việt Nam, hiện có các loại vaccine ho gà kết hợp gồm:

Vaccine Phòng bệnh Đối tượng Lịch tiêm
Vaccine 6 trong 1

Hexaxim, Infanrix Hexa

  • Bạch hầu
  • Ho gà
  • Uốn ván
  • Bại liệt
  • Viêm gan B
  • Hib
Trẻ từ 2 – 24 tháng tuổi
  • Mũi 1: tiêm khi trẻ 2 tháng
  • Mũi 2: tiêm khi trẻ 3 tháng
  • Mũi 3: tiêm khi trẻ 4 tháng
  • Mũi 4: 1 năm sau khi tiêm mũi 3
Vaccine 5 trong 1 Pentanxim
  • Bạch hầu
  • Ho gà
  • Uốn ván
  • Bại liệt
  • Hib
Trẻ từ 2 – 24 tháng tuổi
  • Mũi 1: tiêm khi trẻ 2 tháng
  • Mũi 2: tiêm khi trẻ 3 tháng
  • Mũi 3: tiêm khi trẻ 4 tháng
  • Mũi 4: 1 năm sau khi tiêm mũi 3
Vaccine Tetraxim
  • Bạch hầu
  • Ho gà
  • Uốn ván
  • Bại liệt
Trẻ từ 2 – 13 tháng tuổi
  • Mũi 1: tiêm khi trẻ 2 tháng
  • Mũi 2: tiêm khi trẻ 3 tháng
  • Mũi 3: tiêm khi trẻ 4 tháng
  • Mũi 4: 1 năm sau khi tiêm mũi 3
  • Mũi 5: 4 năm sau mũi 4
Vaccine Adacel
  • Bạch hầu
  • Ho gà
  • Uốn ván
Từ 4 – 64 tuổi
  • Tiêm 1 mũi
  • Tiêm nhắc lại sau mỗi 10 năm
Vaccine Boostrix
  • Bạch hầu
  • Ho gà
  • Uốn ván
Từ 4 tuổi trở lên
  • Tiêm 1 mũi
  • Tiêm nhắc lại sau mỗi 10 năm

5.2. Một số lưu ý phòng và điều trị bệnh ho gà 

Để việc phòng ngừa và điều trị bệnh được hiệu quả nhất, cha mẹ cần lưu ý một số vấn đề sau: 

  • Không để trẻ tiếp xúc với khói bụi, thuốc lá và các yếu tố kích thích khác như lông con vật, bụi vải…
  • Đối với trẻ đang trong giai đoạn bú, cho trẻ bú theo nhu cầu. 
  • Trẻ em đang trong giai đoạn ăn dặm thì cho bé ăn các đồ ăn lỏng, dễ tiêu hóa và chia thành nhiều bữa nhỏ trong ngày. 
  • Vệ sinh thân thể và mũi miệng sạch sẽ cho trẻ. 
  • Sau mỗi cơn ho, dùng khăn mềm và sạch thấm nước muối ấm để vệ sinh miệng cho bé.
  • Nếu bé bị mắc ho gà, ba mẹ nên hạn chế để bé tiếp xúc với các bạn nhỏ khác, tránh để lây bệnh.

Ho gà là một căn bệnh khá nguy hiểm đối với trẻ nhỏ, đặc biệt là trẻ dưới 1 tuổi. Do vậy, khi phát hiện ra dấu hiệu của bệnh, cha mẹ cần nhanh chóng đưa trẻ đến viện để được điều trị kịp thời. Không nên chủ quan tự điều trị ở nhà, vì sẽ gây nguy hiểm cho sức khỏe của bé.

0 bình luận